ชื่อ: สุกัญญา วงศา (ญ.)
อายุ: ๑๖-๒๐, มัธยมศึกษา ร.ร.หล่มสักวิทยาคม
จ.เพชรบูรณ์ : ส่งคำถามเมื่อ: ๑๐ สิงหาคม ๒๕๕๐
   

เทคโนโลยีกับการสรรค์สร้างผลงานทัศนศิลป์ คืออะไร ? มีอะไรบ้าง ? อย่างไร ?
 

 
  คำถามที่ถามมาเป็นคำถามที่กว้างมาก สามารถตอบได้หลากหลายแง่มุม ต่างกันตามวัฒนธรรมและช่วงอายุเวลาของการสร้างงานด้วย ฉะนั้นจึงขอตอบอย่างกว้างๆ ในแนวทางที่เกี่ยวข้อกับศิลปะสากล ที่สัมพันธ์กับศิลปะตะวันตกเป็นหลักโดยสังเขป เพื่อเป็นพื้นฐานให้หาคำตอบในแนวลึกที่ละเอียดได้ต่อไป

หากจำกัดคำว่าเทคโนโลยีในที่นี้ หมายความว่าเป็นผลผลิตของวิทยาศาสตร์สมัยใหม่ ที่เพิ่งเกิดขึ้นเมื่อไม่กี่ร้อยปี เทคโนโลยีมีบทบาทสูงต่อการเปลี่ยนโลกทัศนศิลป์ทั้งในด้าน
๑. แนวคิด ในการทำงาน
๒. วิธีการทำงาน หรือการสร้างงานศิลปะอย่างใหญ่หลวง ชนิดที่ไม่เคยปรากฏมาก่อน โดยจะตอบเน้นในหัวข้อที่สอง เพราะเกี่ยวกับคำถามโดยตรง คือ เกี่ยวกับการสร้างงานทางทัศนศิลป์อย่างไร

เทคโนโลยีที่เจริญขึ้น กระทบต่อกระบวนการทางเทคนิค ในการสร้างงานศิลปะของศิลปินสูงยิ่ง ในด้านจิตรกรรมเทคโนโลยีการผลิตหลอดสี นำสีบรรจุลงหลอดได้ ทำให้เกิดการใช้สีบรรจุหลอด ศิลปินสามารถนำสีออกติดตัว ออกไปเขียนนอกสตูดิโอได้เป็นครั้งแรกในราว ศตวรรษที่ ๑๘-๑๙ จากที่ก่อนหน้านี้ ต้องใช้สีบดด้วยตนเองในสตูดิโอเท่านั้น ซึ่งเก็บสีไว้ได้ไม่นานนักและยุ่งยากมาก รวมทั้งกระบวนการทางเคมีของวิทยาศาสตร์ที่เจริญขึ้น ก็ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์สามารถสังเคราะห์สีแปลกๆ ใหม่ๆ ที่ไม่เคยมีมาก่อนเกิดขึ้นมากมาย เป็นผลให้รูปเขียนในช่วงเวลานี้โดยเฉพาะกลุ่มอิมเพรสชั่นนิสต์ ในศตวรรษที่ ๑๙ ของฝรั่งเศส มีสีสันสดใสมากมาย ผิดแผกจากงานจิตรกรโบราณโดยสิ้นเชิง นอกจากนั้นโลกทัศน์ในการมองแสง-และสีแบบวิทยาศาสตร์ ทำให้ภาพของพวกเขาสดใสขึ้น (แต่ถ้าไม่มีสีสังเคราะห์แบบวิทยาศาสตร์ ก็ไม่มีทางทำได้แน่)

ในเวลาต่อมาเทคโนโลยีมีบทบาทโดยตรง ต่อการสร้างงานศิลปะมาโดยตลอดศตวรรษที่ ๒๐-๒๑ นอกเหนือจากจิตรกรรมแล้ว ในงานประติมากรรม การใช้เทคนิคเครื่องจักรกล และไฟฟ้า หลอดไฟ ที่ทำให้ตัวผลงานศิลปะเกิดการเคลื่อนไหว ก็ได้รับความนิยมจนสถาปนากลุ่มศิลปะที่เรียกว่าไคเนติค อาร์ต ได้ในกลางศตวรรษที่ ๒๐ และการใช้ภู่กันลม (air brush - เป็นอุปกรณ์ที่ทำหน้าที่พ่นสีได้ เช่นเดียวกับสีสเปร์ยแต่ทำงานได้ละเอียดกว่ามาก) ก็นิยมแพร่หลายออกไปอย่างรวดเร็ว

ยิ่งในช่วงครึ่งหลังของศตวรรษที่ ๒๐ จนปัจจุบัน ดูเป็นเรื่องธรรมดาไปแล้ว ที่เทคโนโลยีมีบทบาท "ในฐานะเป็นเทคนิค" ในการสร้างผลงานศิลปะ เครื่องฉายวิดีโอ โปรเจคเตอร์ และคอมพิวเตอร์ และสื่อการสร้างงานในระบบดิจิทัลอื่นๆ เป็นอุปกรณ์ธรรมดาๆ ที่ศิลปินล้วนนำมาประกอบ และสร้างงานของตน และเป็นกระแสโลกาภิวัตน์ที่นิยมไปทั่วโลก
 
     
   
  ขอบคุณ อ.สุรชัย จงจิตงาม (อาจารย์ประจำภาควิชาศิลปะไทย คณะวิจิตรศิลป์ ม.เชียงใหม่ และ ฝ่ายวิชาการโครงการย้อนรอยอดีตจิตรกรรมวัดอุโมงค์ www.umongpainting.com) ที่ช่วยไขความกระจ่างให้ด้วยครับ